Το οικολογικό αποτύπωμα της ανθρωπότητας

Επιστήμη
02/12/2020
12' ανάγνωση

Το οικολογικό αποτύπωμα του ανθρώπου στο περιβάλλον: μια νέα εποχή

Ακούμε συνεχώς στις ειδήσεις ότι ο άνθρωπος έχει επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό το περιβάλλον, ότι το οικολογικό αποτύπωμα όλο και αυξάνεται, ότι η ανθρώπινη δραστηριότητα σπαταλά πόρους του πλανήτη, ότι ρυπαίνει το περιβάλλον, ότι δημιουργεί σκουπίδια, ότι οι μη ανανεώσιμοι πόροι (ορυκτά καύσιμα, μέταλλα) θα στερέψουν σύντομα... Όλα αυτά τα νέα αφορούν στην επίπτωση (impact) της ανθρώπινης κατανάλωσης στο περιβάλλον. Κάποιοι επιστήμονες αναφέρονται στην "επίπτωση της σημερινής κατανάλωσης στη μελλοντική ευημερία", άλλοι στον βαθμό που η σημερινή γενιά "δανείζεται" από τις μελλοντικές, άλλοι στην "ανθρωπόκαινο" περίοδο εννοώντας ότι η επέκταση του ανθρώπου έχει επηρεάσει τρομακτικά την οικολογική ισορροπία.

Όλες αυτές οι διατυπώσεις περιγράφουν το ίδιο πράγμα: την υπερβολική χρήση πόρων (ανανεώσιμων και μη) από τον άνθρωπο για την παραγωγή προϊόντων και υπηρεσιών και την ρύπανση που ο άνθρωπος προκαλεί μέσω των συνηθειών κατανάλωσής του.

Υπολογιστής οικολογικού αποτυπώματος

Πόσο μεγάλη είναι αυτή η επίπτωση της κατανάλωσης του κάθε ανθρώπου στο περιβάλλον; Ποιες από τις συνήθειές μας έχουν την μεγαλύτερη επίπτωση;

Έχουν αναπτυχθεί πολλοί τρόποι μέτρησης της επίδρασης της ανθρωπότητας στο περιβάλλον. Ένα απλό και κατανοητό μέτρο είναι το "οικολογικό αποτύπωμα". Χρησιμοποίησε τον παρακάτω υπολογιστή για να μάθεις το δικό σου οικολογικό αποτύπωμα αλλά και για να πάρεις ιδέες για αλλαγές.

Τι μετρά το οικολογικό αποτύπωμα;

Η έννοια του οικολογικού αποτυπώματος και ο υπολογιστής αυτός έχουν αναπτυχθεί από το Global Footprint Network. Το οικολογικό αποτύπωμα μετρά πόση έκταση χρειάζεται η ανθρωπότητα για να στηρίξει την τρέχουσα κατανάλωσή της. Με βάση αυτές τις μετρήσεις, γνωρίζουμε ότι οι άνθρωποι ως σύνολο χρησιμοποιούμε 1,7 πλανήτες για να στηρίξουμε την κατανάλωσή μας, ζούμε δηλαδή σε "οικολογικό έλλειμμα".

Παγκόσμια βιο-ικανότητα και οικολογικό αποτύπωμα (1961-2016)

 

Κάποιοι άνθρωποι ή χώρες είναι ακόμα πιο σπάταλοι και έχουν ακόμα μεγαλύτερο οικολογικό έλλειμμα.

Βόρεια Αμερική: αυξανόμενο οικολογικό έλλειμμα

Νότια Αμερική: αυξανόμενο οικολογικό έλλειμμα

Ασία: αυξανόμενο οικολογικό έλλειμμα

Ευρώπη: αυξανόμενο οικολογικό έλλειμμα

 

Το Global Footprint Network είναι ο οργανισμός που έχει δώσει δημοσιότητα στο θέμα μέσω του Earth Overshoot Day, δηλ. της ημέρας του έτους που η ανθρωπότητα έχει ξοδέψει τις οικολογικές υπηρεσίες του πλανήτη που μπορούν να παραχθούν μέσα σε ένα έτος. Την 1η Αυγούστου του 2018, είχαμε εξαντλήσει τους πόρους που η γη μπορούσε να αναγεννήσει έως τις 31 Δεκεμβρίου 2018.

Overshoot Days by Global Footprint Network 1969-2018

 

Τι συμβαίνει όταν το οικολογικό αποτύπωμα υπερβαίνει τη βιο-ικανότητα;

Βλέποντας αυτές τις εικόνες, εύλογα προκύπτει το ερώτημα: Πώς καταφέρνουμε να ζούμε μετά από αυτήν την ημέρα; Η απάντηση είναι ότι ζούμε καταστρέφοντας πόρους που κανονικά θα έπρεπε να διαφυλάξουμε, π.χ. κόβουμε δάση με ρυθμό γρηγορότερο από όσο η φύση μπορεί να αναγεννήσει, μειώνουμε πληθυσμούς θαλάσσιων ζώων σε επίπεδα που απειλούν την ύπαρξή τους, ρυπαίνουμε νερά, έδαφος, και αέρα με ρυθμό μεγαλύτερο από όσο ο πλανήτης μπορεί να καθαρίσει. Να σημειωθεί ότι το οικολογικό αποτύπωμα δεν περιέχει την χρήση των μη ανανεώσιμων πόρων. Συνεπώς, υποεκτιμά την επίπτωση της ανθρώπινης δραστηριότητας στην μελλοντική ευημερία μας. όμως αποτελεί ένα καλό πρώτο εργαλείο για να εξοικειωθούμε με τις έννοιες και να προσπαθήσουμε να κάνουμε αλλαγές.

Χρησιμοποιώντας τον υπολογιστή, θα διαπιστώσεις ότι μια αλλαγή που μπορεί να μειώσει δραματικά το οικολογικό σου αποτύπωμα είναι η vegan διατροφή. Είναι ευχάριστο ότι η vegan διατροφή δεν ωφελεί μόνο τα μη ανθρώπινα ζώα, αλλά και τους ανθρώπους, σημερινούς και μελλοντικούς, και το περιβάλλον.

Πολύ καλή σχέση τιμής-αξίας (value for money), δηλαδή.

Από την: Vegan Times
Δημοσιεύτηκε: 01/05/2019
Ενημερώθηκε:
02/12/2020